‘Deve’ olup gençleri askere uğurladılar

Balıkesir’in Sındırgı ilçesinde kırsal bir mahallede düzenlenen geleneksel asker eğlencesinde ‘deve oyunu’ oynanarak, yüzlerini siyaha boyayan gençler tarafından ‘Tülütabak’ gösterisi sunuldu.Kırsal Işıklar Mahallesi sakinleri, Yörük atalarından kalma düğün, bayram, asker ve hacı adaylarını uğurlama gibi geleneklerini sürdürüyor.Mahalle meydanında, 1999/4 celp döneminde silah altına alınacak 8 genç için asker eğlencesi yapıldı.İl dışından ve çevre yerleşim birimlerinden çok sayıda vatandaşın da izlediği asker uğurlama töreninde, saygı duruşunda bulunulması ve İstiklal Marşı’nın okunmasının ardından isimleri okunarak çağrılan gençler, aileleri, yakınları ve mahalle sakinleriyle helalleşti.Gençlerin müzik eşliğinde oynadığı sırada sahneye ‘Savrancılar’ çıktı. Balıkesir’i işgal eden Yunan askerlerini korkutmak için kendilerini baca kurumu ve soba isiyle boyayan, keçi, koyun postu, at kuyruğu, çan ve değneklerle korkutucu bir görünüme kavuşan debbağların (tabak, deri işçisi) Milli Mücadele dönemindeki önemini anlatmak için hazırlanan gösteri bu törende de yaşatıldı.Genellikle düğünlerde yer verilen ‘deve oyunu’ ise katılımcılara eğlenceli anlar yaşattı. Tahta, yemiş ağacı, büyükbaş hayvan kafatası ve çul kullanılarak hazırlanan temsili deve, iki kişi tarafından canlandırıldı. ‘Çoramık’ adı verilen deve çobanlarından oluşan ekip, temsili deveyle zaman zaman ‘ölü numarası’ yaparak, devenin tekrar canlanması için asker adayı yakınlarından bahşiş topladı.Törende, ayı postuna bürünmüş mahalle sakini tarafından yapılan gösteri de ilgiyle izlendi. Gösteride, vatandaşları korkutmak için çeşitli hareketler yapan kişi, bir eşeği çalmaya çalıştı.’Sırf sopa yemek için gelenler var’Mahalle Muhtarı Muhammet Şahin, AA muhabirine, ‘deve oyunu’nun 1300’lü yıllardan kalma bir gelenek olduğunu söyledi.Askere gidecek gençlere moral vermek için bu eğlenceleri geleneksel olarak yaşattıklarını belirten Şahin, ‘Askere gidecek tüm gençlerimiz için böyle bir eğlence gerçekleştiriyoruz. Askerlerimiz nöbet tutarken bile bu anlar akıllarına geliyormuş.’ dedi.’Savrancı’ olup eğlenceye katkıda bulunan İsmet Yalçın da 6 asırlık geleneklerini düğünlerde, asker eğlencelerinde yaşatmaya çalıştıklarını dile getirdi.Bu geleneğin, Milli Mücadele dönemine dayandığını anlatan Yalçın, şöyle konuştu: ‘Yunan askerleri bölgemizi işgal ettiğinde köyün ileri gelenlerinin ‘Silahsız nasıl mücadele edebiliriz?’ diye düşünürken buldukları bir yöntem. Yüzleri boyanıyor, siyah giysiler giyiliyor ve başlarına da hayvan derisinden yapılan şapkalar takılıyor. Yunan askerlerinin nöbet yerlerinde gece görünüyorlar ve Yunan askeri korkudan kaçıyor. Oyunlarımızda, Yunanlıların yerini bizim önde gelen köylülerimiz devralıyor. Bu oyuna 20 yaşında başladım. 25-30 yıldır köyümüzün yaşlılarından Ramazan İdi ağabeyimizden öğrendiğimiz bu oyunu gençlerimizle oynuyoruz.’Zekeriya İdi ise babasından öğrendiği ‘deve oyunu’nda yaklaşık 35 yıldır yer aldığı söyledi.Geleneklerinin unutulmaması için bunu kendine görev bildiğini vurgulayan İdi, ‘Eğlencede Savrancıların seyircilere sopa vurmasının bir nedeni, aslında askerlerimiz için dayak yemeyi göze aldığımızı göstermektir. Sırf sopa yemek için gelenler var.’ ifadelerini kullandı.

Bir önceki yazımız olan Sanatın imalatı da icrası da burada gerçekleştiriliyor başlıklı makalemizi de okumanızı öneririz.

Related posts

Leave a Comment